صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين )

358

شرح بر زاد المسافر صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين ) ( تحقيق آشتيانى ) ( فارسى )

باشد مثل توجه مطلق مجردات غيبى است و توجه و علقهء تدبيرى نيست ، ناچار بايد عنصر خاكى و ترابى خود به خود علت بقاى ودايع و خواصى كه در ضمن مركب ، حامل آنها بوده ، باشد ، يعنى معلول ، بدون علت باقى بماند . مجموع اجزاى بدن با حفظ تركيب و وجود شرايط تركيب حقيقى ، از باب تقوّم به صورت كه نفس مجرده باشد ، ماده و متعلق نفس بود و هر ماده‌اى كه حامل آثار متنزل از صورت باشد ، با هيآت و لوازم خود ، متكى به صورت است بعد از بىنيازى صورت از اين ماده ، اين نحوه از وجود ماده با هيآت خود ، معدوم مىشود و در ضمن صور ديگر در نظام وجود در مىآيد و بعد از انحلال ، عناصر به صورت اصلى خود در مىآيند و اين ، مسلم است كه اگر ما مركب از ماء و هوا و نار و خاك را منحل نماييم ، به چهار عنصر منحل خواهد شد و قهرا عرض و هيئتى كه به مركب قائم باشد و خاص مركب باشد در بسايط باقى نمىماند [ 1 ] .